آموزش spss

شما اینجا هستید

صفحه اصلی

مولفه ها و اصطلاح های پژوهش

- نظریه: در علم نظریه یک تبین ریاضی یا منطقی، یا یک الگوی آزمون پذیر راجع به نحوه تعامل مجموعه ای از پدیده های طبیعی است که قادر است رخداد های آتی یا مشاهده های آن رخداد ها راا پیش بینی کند.و می تواند از طریق آزمایش آزمون شود یا به صورت دیگر از طریق مشاهده ی تجربی اثبات شود. طبق نظر کیتچر نظریه های علمی می بایست سه ویژگی داشته باشند. 1) یگانگی: علم می بایست یگانه باشد . نظریه های خوب شامل فقط یک راهبرد حل مساله، یا خانواده کوچکی از راهبرد های حل مساله هستند که آنها را می توان در مورد دامنه گسترده ای از مساله ها بکار برد. 2) زایایی: یک نظریه بزرگ علمی مانند نظریه نیوتن زمینه های پژوهشی جدیدی را باز می کند. از آنجا که یک نظریه راه جدیدی را برای نگاه به جهان ارائه می دهد، می تواند ما را به پرسشهای جدید بکشاند و بنابراین به بررسی ها ی جدید و ثمر بخش وادارد.3) فرضیه های کمکی ای که به صورت مستقل آزمون پذیر هستند: یک فرضیه کمکی می بایست مستقل از مساله خاصی که برای حل آن معرفی می شود، قابل آزمون باشد.

چهارچوب نظری یا مفهومی: از چهارچوب نظری یا مفهومی برای ترسیم خطوط کلی پژوهش یا ارائه رویکرد ترجیحی استفاده می شود. این چهارچوب از مجموعه ای از مفهومها ی مرتبط با روش ها، رفتار ها، کارکردها، روابط و هدف ها تشکیل می شود.

- مفهوم: مادر زندگی روزمره همواره با مفهوم ها سر و کار داریم و از آنها استفاده می کنیم. علاوه بر این، نظریه ها نیز از مفهوم شکل می گیرند و در اصل مبتنی بر آنها بنا می شوند.مفهو برداشتی است که ما از یک شی، پدیده، ویژگی یا بطور کلی امری می کنیم و آن را در قالب یک واژه یا اصطلاح بیان می کنیم.

- متغیر: متغیر همان مفهوم است مشروط بر آنکه مقادیری را به خود بگیرد. پس وقتی ما به مفهوم بار ارزشی، مقداری، یا عددی می دهیم و آن را برای سنجش آماده می کنیم، در واقع آن را تبدیل به متغیر می کنیم.در حقیقت متغیر کمیتی است که در دامنه ای معین می تواند از یک فرد به فرد ی دیگر یا از یک مشاهده به مشاهده ی دیگر مقادیر مختلفی را اختیار کند، بنابراین چیزی است که تغییر می پذیرد.

متغیر ها از نظر سنجش به دو دسته تقسیم می شوند: 1) متغیر های کیفی یا مطلق 2) متغیر های کمی یا عددی

- متغیر های کیفی یا مطلق: این متغیر ها بار عددی یا ارزشی ندارند و تمام اعضای یک طبقه از ارزش یکسانی برخوردارند مانند مذهب، جنسیت، شغل، گروه خونی، آرای انتخاباتی. نامگذاری برای هر طبقه صرفاً رمز یا کد گذاری طبقه ها است و معنای کمی یا عددی ندارند.بنابر این آنها تابع دو قاعده اساسی هستند: 1) طبقات متشکل از هم متمایزند و با هم جمع نمی شوند، یعنی هیچ آزمودنی یا پاسخگویی در بیش از یک طبقه جای نمی گیرد. برای نمونه، در طبقه بندی گروه خونی، فرد دارای یکی از گروههای خونی است و انتخاب بین آنها بی معنی است. 2) طبقه بندی فراگیراست، یعنی پاسخ ها باید به گونه ای صورت بندی شود که کل دامنه تغییرات را در بر گیرند. برای نمونه، در طبقه بندی مذهب اگر سه مذهب اسلام، مسیحیت و یهودی را لحاظ می کنید، طبقه سایر مذهب ها یا هیچکدام را نیز بگنجانید. می توان از محاسبه های شمارشی(فراوانی نسبی) یا در صد گیری برای این نوع متغیر ها استفاده کرد.

متغیرهای کمی یا عددی: این متغیر ها بر اساس قاعده ی معینی بار عددی به خود می گیرند و می توان عملیات ریاضی یا آماری در مورد آنها انجام داد، مانند وزن، سن، نمره های امتحانی. متغیر های کمی خود به دو دسته پیوسته و گسسته تقسیم می شوند. متغیر پیوسته متغیری است که بین دو عدد یا مقدار متوالی آن مقادیری قرار می گیرند مانند وزن یا قد. متغیر گسسته متغیری است که بین دو عدد یا مقدار متوالی آن مقدار یا عدد دیگری قرار نمی گیرد مانند تعداد فرزندان. متغیر ها از نظر نقش در فرایند پژوهش به شش دسته تقسیم می شوند: 1) متغیر مستقل 2) متغیر وابسته 2) متغیر تعدیل گر 3) متغیر کنترل یا پایش 4) متغیر نامربوط یا مداخله گر 6) متغیر مربوط به آزمودنی

- متغیر مستقل، تبینی یا پیش بین: متغیری است که تغییرات در آن باعث تغییرات متناظر در متغیر وابسته یا پیش بینی شومده می شود. در پژوهش های آزمایشگاهی و میداتی متغیر مستقل متغیری است که پژوهشگر آن را بصورت عمدی دستکاری می کند تا حاصل دستکاری خود را بسنجد. در پژوهش های توصیفی یا غیر آزمایشی، متغیر مستقل دستکاری نمی شود، بلکه انتخاب می شود و تفائت ها در مورد آن و تفاوت ها در زمینه متغیر وابسته سنجیده می شود.

- متغیر وابسته یا پیش بینی شونده: متغیری است که پیش بینی درباره آن صورت می گیردو یا متغیری است که تغییرات انجام شده روی متغیر های مستقل روی آن سنجیده می شود.

- متغیر تعدیل گر: متغیری است که در رابطه ی بین متغیر های مستقل و و ابسته تعدیل انجام می دهد.

- متغیر های کنترل یا پایش: متغیر هایی هستند که در طول بررسی تغییر نمی کنند چون پژوهشگر علاقه ای به تاثیر آن متغیرها ندارد . به سخن دیگر، متغیر های کنترل آن عواملی هستند که احتمالاً بر کار تاثیر دارند و بنابراین ثابت نگه داشته می شوند تا کمترین تاثیر را بر نتیجه بگذارند. گاهی پژوهشگران برای اینکه بفهمند آیا تغییرات صورت گرفته در متغیر وابسته به واقع حاصل تغییرات در نتغیر مستقل است یا نه، متغیر سومی را به نام متغیر کنترل وارد معدله می کنند. متغیر های مستقل، تعدیل گر و کنترل نشان دهنده ی علت ها یا درون داده ها هستند. از میان این سه متغیر فقط متغیر های مستقل و تعدیل گر مورد مطالعه قرار می گیرند و متغیر های کنترل حذف یا خنثی می گردد. پس مس توان نتیجه گرفت که تفاوت بین متغیر های تعدیل گر و کنترل در این است که اثر های متغیر های کنترل مهار می شود در حالیکه اثرهای متغیرهای تعدیل گر مورد مطالعه قرار می گیرند.

- متغیر نامربوط یا مداخله گر: این متغیر ها که گاهی متغیر ها ی مزاحم نیز خوانده می شود متغیر هایی هستند که در پژوهش پیش بینی نشده انداما ممکن است بر نتیجه یا متغیر وابسته اثر بگذارندو نتیجه را تبین نمایند.متغیر مداخله گر معمولاً قابل مشاهده یا حس نیست، اما می توان آنرا از روی رفتار استنباط کرد.

- متغیر مربوط به آزمودنی: متغیرهایی هستند که به ویژگی های شخصی آزمودنی یا افراد تحت مطالعه مربوط می شوند، مانند نقش جنسیتی، سن ،توزیع دختران و پسران و غیره.

 

از توجه شما سپاسگزارم.

مهندس مجتبی فیاض:مدرس دوره های آموزشی spss

(مبتدی،متوسط،پیشرفته،تخصصی)

آدرس ایمیل من: mojtaba_fayaz@yahoo.com

شماره همراه: 09131171497

ارتباط با ما

مهندس مجتبی فیاض

همراه : ۰۹۱۳۱۱۷۱۴۹۷

ایمیل:mojtaba_fayaz@yahoo.com

سامانه پیام کوتاه:

۳۰۰۰۶۱۳۲۰۰۸۰۰۰

کانال تلگرام:

spss19withfayaz@

 

دعوت به همکاری

راههای ارتباطی جهت اعلام تمایل به همکاری با تیم تحقیق، پژوهش و تحلیل آماری

در تلگرام

09131171497

 یا learnwithfayaz@